بازار خودروهای وارداتی در روزهای اخیر، زیر تأثیر تحولات منطقهای، وارد شدیدترین دوره بیثباتی خود شده است. به گزارش فعالان این حوزه، مسیرهای انتقال خودرو از کشورهای همسایه به طور کامل مسدود شده و این انسداد، زنجیره تأمین بسیاری از واردکنندگان را مختل کرده است. یکی از شرکتهای واردکننده خودرو با صدور اطلاعیهای رسمی، با اشاره به ادامهدار بودن این شرایط، وضعیت «فورس ماژور» را اعلام کرده و از خریداران خواسته برای تعیین تکلیف قراردادهای خود هرچه سریعتر اقدام کنند.
شرکت آفتابخودرو، واردکننده خودروهای مزدا به ایران، توضیح داده که به دلیل تنشهای سیاسی و درگیریهای نظامی اخیر، تمامی مسیرهای حملونقل در مرزهای ورودی دچار اختلال جدی شده و از حدود یک ماه گذشته، امکان انتقال خودروها از کشورهای همسایه وجود نداشته است. از آنجا که زمان پایان این وضعیت مشخص نیست، این شرکت اعلام کرده قادر به تحویل خودروها در موعد مقرر نخواهد بود.
در بخش دیگری از این ابلاغیه، تأکید شده که مشتریانی که هنوز خواستار ادامه قرارداد هستند، باید ظرف پنج روز از تاریخ ۲۲ فروردین ۱۴۰۵ با در دست داشتن اصل قرارداد به نمایندگی مراجعه کرده و «الحاقیه جدید» را امضا کنند. این اقدام، شرط لازم برای فعال ماندن قرارداد عنوان شده است. اما نکته جنجالی ماجرا، حق فسخی است که شرکت برای خود محفوظ نگه داشته است. طبق اعلام رسمی، اگر خریداران در مهلت تعیین شده مراجعه نکنند، قرارداد به صورت یکطرفه و بر اساس بند فورس ماژور لغو خواهد شد و عدم مراجعه، به منزله پذیرش فسخ تلقی میشود.
کارشناسان بازار خودرو هشدار میدهند که این بحران میتواند فراتر از یک شرکت یا یک مدل خاص باشد. هر خودرویی که هنوز وارد کشور نشده و در انبارهای کشورهای همسایه یا در مسیر حمل قرار دارد، ممکن است با سرنوشتی مشابه روبرو شود. به همین دلیل، به همه خریداران خودروهای وارداتی توصیه میشود وضعیت قراردادهای خود را بررسی کنند و از جزئیات تعهدات قانونی فروشنده آگاه شوند.
مسیرهای جایگزین کدامند؟
به نظر میرسد تا زمان عادی شدن روابط با کشورهای واسطهای مانند امارات، باید راهکارهای واردات مستقیم از مبدأهایی چون چین، هند و اروپا را در نظر گرفت. برای خودروهای دست دومی که پیش از جنگ به طور گسترده وارد مناطق آزاد شدهاند، مسیرهای وارداتی از کشورهایی مانند گرجستان و ارمنستان نیز میتوانند جایگزین شوند.

