سرعت پرتاب جنگنده از ناو هواپیمابر چقدر است؟

جنگنده‌ها به ناوهای هواپیمابر اجازه می‌دهند تا قدرت عملیاتی خود را بسیار فراتر از یک خط ساحلی گسترش دهند.

ناوهای هواپیمابر از زمان جنگ جهانی اول وارد خدمت شده‌اند و در طول دهه‌ها و درگیری‌های مختلف، این شناورهای عظیم به ستون اصلی قدرت یک نیروی دریایی اقیانوس‌پیما تبدیل شده‌اند. این موضوع به‌ویژه درباره نیروی دریایی ایالات متحده صدق می‌کند؛ جایی که ناوهای هواپیمابر در مرکز ناوگروه‌های ضربتی (Carrier Strike Groups) قرار دارند و نقش کلیدی در نمایش قدرت نظامی آمریکا در سراسر جهان ایفا می‌کنند. یکی از چشمگیرترین قابلیت‌های هر ناو هواپیمابر، توانایی آن برای پرتاب سریع و بازیابی هواپیماهای خود است که برای پرتاب جنگنده‌ها از سامانه‌های منجنیق استفاده می‌شود.

برای بیشتر عملیات‌های ناوهای هواپیمابر، سال‌ها از منجنیق‌های بخار استفاده می‌شد که با مصرف حدود ۱,۲۰۰ پوند بخار برای هر پرتاب، جنگنده را به سرعت حدود ۲۶۵ کیلومتر بر ساعت می‌رساندند. این فناوری چندین دهه قدمت دارد و همچنان روی ناوهای هواپیمابر کلاس نیمیتز نصب است، اما اکنون شرایط تغییر کرده است.

ناو هواپیمابر USS Gerald R. Ford (CVN-78)، بزرگ‌ترین ناو هواپیمابر جهان، نخستین شناوری است که به سامانه منجنیق الکترومغناطیسی مجهز شده است. سامانه EMALS (مخفف «سامانه پرتاب هواپیمای الکترومغناطیسی») با استفاده از یک موتور القایی خطی، جنگنده را از حالت سکون به سرعت بیش از ۱۸۰ مایل بر ساعت (حدود ۲۹۰ کیلومتر بر ساعت) می‌رساند و نسبت به نمونه‌های بخار قدیمی، مصرف انرژی بسیار کمتری دارد و توانایی بیشتری ارائه می‌دهد.

در لحظه پرتاب، خلبان نیرویی معادل ۳ تا ۴ برابر شتاب گرانش زمین (۳ تا ۴g) را برای مدت ۲ تا ۳ ثانیه تحمل می‌کند؛ فرآیندی که فشار بسیار زیادی به بدن انسان وارد می‌کند، اما خلبانان نیروی دریایی بارها در طول دوران خدمت خود چنین تجربه‌ای دارند. هرکدام از این دو سامانه مزایا و معایب خود را دارند، اما EMALS نیاز به تجهیزات عظیم زیر عرشه پرواز را کاهش می‌دهد، هزینه‌ها را پایین می‌آورد، انرژی کمتری مصرف می‌کند و امکان پرتاب طیف گسترده‌تری از هواپیماهای سنگین‌تر را فراهم می‌کند.

در حال حاضر تنها دو ناو آمریکایی به سامانه EMALS مجهز هستند: ناو USS Gerald R. Ford و ناو در حال ساخت USS John F. Kennedy (CVN-79) که هر دو می‌توانند در بالاترین سرعت عملیاتی مورد نیاز، هر ۲۰ ثانیه یک هواپیما را پرتاب کنند. با افزایش تولید ناوهای هواپیمابر کلاس فورد، نیروی دریایی آمریکا به‌تدریج ناوهای قدیمی‌تر کلاس نیمیتز را بازنشسته خواهد کرد.